ΠΕΡΙΚΛΗΣ ΚΟΡΟΒΕΣΗΣ

Ανθρωποφύλακες

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΗΛΕΚΤΡΑ

Δεύτερη έκδοση: Ιούνιος 2007

Οι Ανθρωποφύλακες στηρίχτηκαν στο υλικό που περιείχε η πολυσέλιδη κατάθεση του συγγραφέα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Το υλικό αυτό αποτέλεσε την κύρια αιχμή ενός διεθνούς κύματος διαμαρτυρίας για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ελλάδα της Χούντας, που κορυφώθηκε με την έκδοση του βιβλίου. Για την ολοκλήρωσή του, ο συγγραφέας εργάστηκε στη Γενεύη, από τον Μάρτη μέχρι τον Ιούνιο του 1969, αρχικά ως φιλοξενούμενος του Αμερικανού δικηγόρου Τζιμ Μπέκετ, ο οποίος συνέταξε την πρώτη έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας για τα βασανιστήρια στην Ελλάδα, και τελικά σε μια φοιτητική εστία της ίδιας πόλης. Είκοσι πολυγραφημένα αντίτυπα των Ανθρωποφυλάκων ταχυδρομήθηκαν σε διάφορους φίλους του συγγραφέα στην Ευρώπη. Τον Νοέμβρη της ίδια χρονιάς να μεταφραστεί στα γαλλικά και να εκδοθεί από τον οίκο Seuil. Σύντομα, το βιβλίο κυκλοφορούσε στα αγγλικά, τα σουηδικά, τα νορβηγικά, τα φινλανδικά, τα γερμανικά, τα πορτογαλικά και τα τουρκικά. Τα εγκυρότερα έντυπα της Ευρώπης και ο διεθνής Τύπος αναδημοσίευσαν εκτεταμένα αποσπάσματα και οι κριτικές ήταν εντυπωσιακές. Για «...μια από τις μεγαλύτερες σε ένταση και λιτότητα αφηγήσεις ενός ανθρώπου που πέρασε από βασανιστήρια», μίλησαν οι Guardian. Στον «...λαμπρό τρόπο περιγραφής», αναφέρθηκαν οι Sunday Times. Τo «...γνήσιο συγγραφικό ταλέντο, που πείθει πολύ πιο αποτελεσματικά απ' όσο θα μπορούσε κανείς να φανταστεί», επεσήμανε το New Statsman. Με «το Darkness at Noon του Α. Κέσλερ, όσον αφορά το θέμα του, και το Mint του Τ. Ε. Λόρενς, όσον αφορά την ανεπτυγμένη αίσθηση της αμεσότητας», το συνέκρινε η Huddersfield Daily Examiner. Ενώ οι Times το θεώρησαν «...ένα κλασικό βιβλίο», και η Monde το πρότεινε στους αναγνώστες με την διαβεβαίωση πως «...από την εποχή της Ανάκρισης του Αλέγκ και της Oμολογίας του Λόντον είχαμε να διαβάσουμε κάτι τόσο συγκλονιστικό».

Η ελληνική έκδοση ήρθε τελευταία απ' όλες, ένα χρόνο μετά, και ενώ η Χούντα ξόδευε αμύθητα ποσά για να αντιμετωπίσει την παγκόσμια κατακραυγή. Μια παρέα Σουηδών, ύστερα από πρωτοβουλία της Μπρίτας Στέβλιγκ. στελέχους του οίκου Raben & Sjörgen, κατάφεραν και τύπωσαν 15.000 αντίτυπα στα ελληνικά, ακολουθώντας την σουηδική έκδοση, η οποία ήδη κυκλοφορούσε από τον ίδιο εκδοτικό. Όμως το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στην Ελλάδα, μετά την μεταπολίτευση και αφού είχε ήδη δημοσιευθεί -παρά την απαγόρευσή του από την μεταπολιτευτική κυβέρνηση- στην εφημερίδα Αθηναϊκή.